பகவத் கீதையின் பதின்மூன்றாம் அத்தியாயமான க்ஷேத்ர–க்ஷேத்ரஜ்ஞ விபாக யோகம் மிகவும் முக்கியமானதாகக் கருதப்படுகிறது. பதின்மூன்றாவது அத்தியாயம் கீதையின் மூன்றாவது ‘ஷட்கம்’ (அதாவது ஆறு அத்தியாயங்களைக் கொண்ட தொகுப்பு) பகுதியின் தொடக்கமாகும். முதல் ஆறு அத்தியாயங்களைக் கொண்ட முதல் தொகுப்பில், பகவான் கிருஷ்ணர் ஜீவனின் இயல்பு மற்றும் கர்ம-யோக சாதனையை வலியுறுத்தினார்; இந்தப் பகுதி, ‘நான் யார்?’ என்ற கேள்விக்கான ஆரம்பத் தயாரிப்பு.. ஏழு முதல் பன்னிரண்டு வரையிலான அத்தியாயங்களைக் கொண்ட இரண்டாவது தொகுப்பில் இறைவனின் இயல்பு மற்றும் உபாசன-யோகத்தை முன்னிலைப்படுத்தினார்; இந்த ஷட்கத்தில் “ஜீவனின் உண்மையான இயல்பும் ஈஸ்வரனின் உண்மையான இயல்பும் ஒன்றே என்பதை எவ்வாறு அறிந்துகொள்வது?” என்பது விளக்கப்படுகிறது.
இப்போது பதின்மூன்றாவது அத்தியாயத்தில் தொடங்கும் மூன்றாவது மற்றும் இறுதித் தொகுப்பில் ‘ஞான-யோகத்தை’ விளக்கியுள்ளார். குறிப்பாக, பதின்மூன்று, பதினான்கு மற்றும் பதினைந்து ஆகிய மூன்று அத்தியாயங்களில் கிருஷ்ணர் அனைத்து உபநிடதங்களின் சாராம்சத்தையும் வெளிப்படுத்துகிறார்; அவற்றுள், தத்துவ ரீதியான கண்ணோட்டத்தில் பதின்மூன்றாவது அத்தியாயம் மிக முக்கியமாகக் கருதப்படுகிறது. இதனாலேயே இந்த அத்தியாயம் தத்–த்வம்–அசி என்ற மகாவாக்கியத்தின் “அசி” — ஐக்கியத்தை ஆராயத் தொடங்கும் பகுதியாகக் கருதப்படுகிறது.
உபநிடதங்களின் முழுமையான சாராம்சம் இந்த அத்தியாயத்தில் வழங்கப்பட்டுள்ளது. இந்த அத்தியாயத்தில் க்ஷேத்திரம் என்பது அறியப்படும் காலத்தைக் குறிக்கும். க்ஷேத்திரஞன் அந்தக் களத்தை அறிபவன். நமது உடல், மனம், புத்தி, உணர்ச்சிகள் ஆகியவை நமக்குத் தெரிகின்றன. எனவே இவை நான் அல்ல; இவற்றை அறிந்து கொண்டிருக்கும் சைதன்ய தத்துவமே நான். சுவாமி பரமார்த்தானந்தர் அவர்கள், க்ஷேத்திரம் என்பது உடல் மட்டுமல்ல; ஐந்து பூதங்கள், ஐந்து ஞானேந்திரியங்கள், ஐந்து கர்மேந்திரியங்கள், மனம், புத்தி, அகங்காரம், புலன்களின் விஷயங்கள், இன்பம், துன்பம், விருப்பு, வெறுப்பு, ஆசை, உடல் மாற்றங்கள், சங்கல்பம் போன்ற மன இயக்கங்கள் – இவை அனைத்தையும் உள்ளடக்கியது தான் க்ஷேத்திரம் என்கிறார். விவசாயி ஒரு நிலத்தில் விதையை விதைத்து அதன் விளைவைப் பெறுவது போல, மனிதன் தனது கர்மங்களின் பலனை அனுபவிக்கும் “களம்” உடல்.
மற்ற பல அத்தியாயங்களைப் போலவே, இதிலும் அர்ஜுனனின் ஒரு கேள்வியுடன் அத்தியாயம் தொடங்குகிறது.
प्रकृतिं पुरुषं चैव क्षेत्र क्षेत्रञमेव च।
एतद्वेदितुमिच्छामि ज्ञानं ज्ञेय़ं च केशव ॥१३.१॥
prakr̥tiṁ puruṣaṁ caiva kṣētraṁ kṣētrajñamēva ca |
ētadvēditumicchāmi jñānaṁ jñēyaṁ ca kēśava ||13.1||
முதல் சுலோகத்தில் அமைந்துள்ள இந்தக் கேள்வியின் மூலம், சாஸ்திரங்களில் இடம்பெறும் ஆறு தொழில்நுட்பச் சொற்கள் குறித்த விளக்கத்தை அர்ஜுனன் கோருகிறான். பிரகிருதி, புருஷன், க்ஷேத்திரம், க்ஷேத்திரக்ஞன், ஞானம் மற்றும் ஞேயம் ஆகியவற்றை அறிய விரும்புவதாக அர்ஜுனன் கூறுகிறான்.
சுவாமி பரமார்த்தானந்தரின் விளக்கத்தில், இவை தனித்தனியாகச் சொல்லப்பட்டாலும் ஆழமாகப் பார்க்கும்போது சிலவற்றின் அடிப்படைப் பொருள் ஒன்றோடொன்று தொடர்புடையது. அர்ஜுனன் ஆறு தலைப்புகளைக் குறிப்பிட்டிருந்தாலும், ஆராய்ந்து பார்க்கையில் அவற்றை உண்மையில் மூன்று தலைப்புகளாகச் சுருக்கலாம். ஏனெனில், சில தலைப்புகள் ஒரே விஷயத்தையே மீண்டும் குறிப்பிடுகின்றன. அவை எவை? க்ஷேத்திரக்ஞன், புருஷன் மற்றும் ஞேயம் ஆகிய சொற்கள் அனைத்தும் ஒரே தத்துவத்தையே குறிக்கின்றன. எனவே, இவை மூன்றையும் ‘ஆத்மா‘ என்ற பொதுவான சொல்லால் குறிப்பிடலாம். அதாவது, க்ஷேத்திரக்ஞன் = புருஷன் = ஞேயம் = ஆத்மா. ஆக, மூன்றை ஒன்றாகச் சுருக்கியுள்ளோம். அதேபோல, க்ஷேத்திரம் மற்றும் பிரகிருதி ஆகிய இரு சொற்களும் ஒரே விஷயத்தைக் குறிக்கின்றன. இவற்றை ‘அனாத்மா‘ என்று குறிப்பிடலாம். அதாவது, க்ஷேத்திரம் = பிரகிருதி = அனாத்மா. ஆக, ‘ஆத்மா‘ என்பது ஒரு தலைப்பு; ‘அனாத்மா‘ என்பது மற்றொரு தலைப்பு.
அடுத்து, அர்ஜுனன் தெரிந்துகொள்ள விரும்பும் ஆறாவது மற்றும் இறுதியான தலைப்பு ‘ஞானம்‘ ஆகும். இந்த ஞானத்தை நாம் தனியாகக் கருத வேண்டும்; ஏனெனில் அது ஆத்மாவிற்குள்ளும் அடங்காது, அனாத்மாவிற்குள்ளும் அடங்காது. எனவே, ஞானம் ஒரு தனித் தலைப்பாகக் கொள்ளப்பட வேண்டும். இவ்வாறு ஆறு தலைப்புகளை மூன்றாகச் சுருக்கலாம்: ஆத்மா, அனாத்மா மற்றும் ஞானம்.
இப்போது இந்த ஆறு தலைப்புகளை நமது தற்போதைய மொழியில் கூறினால், ஆத்மா, அனாத்மா மற்றும் ஞானம் ஆகிய மூன்று தலைப்புகளைப் பற்றி பகவான் கிருஷ்ணர் இரண்டாவது ஸ்லோகம் முதல் இருபத்தி நாலாவது ஸ்லோகம் வரை விவாதிக்கிறார்.
இப்போது கிருஷ்ணரின் விளக்கம் என்ன என்பதைச் சுருக்கமாகப் பார்ப்போம். முதலில் ‘அனாத்மா‘ என்ற சொல்லை எடுத்துக்கொள்வோம்; ‘க்ஷேத்ரம்‘ மற்றும் ‘பிரகிருதி‘ ஆகிய இரண்டு சொற்களின் கூட்டு வடிவத்தையே நாம் ‘அனாத்மா‘ என்று குறிப்பிடுகிறோம்.
இங்கு கிருஷ்ணர் அனாத்மா என்பதை எவ்வாறு விளக்குகிறார்? “நான் எதையெல்லாம் அனுபவிக்கிறேனோ, எனக்கு முன்னால் எதையெல்லாம் காண்கிறேனோ, அதாவது ‘திருச்ய பதார்த்தம்‘ (காணப்படும் அல்லது அனுபவிக்கப்படும் பொருள்) என்று எதைச் சொல்கிறோமோ, அவை அனைத்தும் அனாத்மாவிற்குள் அடங்கும்” என்று கிருஷ்ணர் கூறுகிறார். சமஸ்கிருதத்தில் ‘திருச்யம்‘ (dṛśyam) என்ற சொல்லைப் பயன்படுத்துகிறோம்; ஆங்கிலத்தில் இதை ‘அனுபவிக்கப்படும் ஏதேனும் ஒன்று’ (anything experienced) என்று மொழிபெயர்க்கலாம். அப்படியானால், எவையெல்லாம் இந்த அனாத்மாவிற்குள் வரும்? பிரபஞ்சம் முழுவதும் அனாத்மாவிற்குள் அடங்கும்; ஏனெனில் அது அனுபவத்திற்கு உட்பட்ட ஒரு பொருள். அது தற்போதைய கணத்தில் அனுபவப் பொருளாக இல்லாவிட்டாலும் கூட, எதிர்காலத்தில் அனுபவப் பொருளாக மாறக்கூடியதாக இருக்கலாம். எனவே, அனுபவத்திற்கு உட்படுத்தக்கூடிய அல்லது அறியக்கூடிய எந்தவொரு பொருளும் ‘அனாத்மா‘ என்று அழைக்கப்படுகிறது. ஏன், சொர்க்க லோகங்கள் கூட அனாத்மாவிற்குள் தான் அடங்கும். ஏனெனில், இப்போது நான் சொர்க்கத்தை ஒரு புறப்பொருளாகக் (object) காணாவிட்டாலும், போதுமான புண்ணியத்தைச் சேர்த்து அங்கு சென்றால், அந்தச் சொர்க்கம் புறப்பொருளாக அறியக்கூடிய ஒன்றாக மாறிவிடும். எனவே, ‘புறப்பொருளாக மாற்றப்பட்ட ஒன்று’ என்று நாம் சொல்வதில்லை; மாறாக, ‘புறப்பொருளாக அறியப்படக்கூடியது’ அல்லது ‘அனுபவிக்கப்படக்கூடியது’ எதுவோ அதுவே ‘அனாத்மா‘ (ஆத்மா அல்லாதது) என்று கூறுகிறோம்; ஆகையால், இந்த உலகம் ‘அனாத்மா’ ஆகும்.
மேலும், இந்த உடலே அனுபவத்திற்கு உட்பட்ட ஒரு பொருளாக அமைகிறது என்பதை கிருஷ்ணர் சுட்டிக்காட்டுகிறார்; ஏனெனில், உடலின் நிலைகளை என்னால் மிக நெருக்கமாக அனுபவிக்க முடிகிறது, அதனால், உடலும் ‘அனாத்மா‘ என்ற வகையிலேயே அடங்கும். இன்னும் ஆழமாகப் பார்த்தால், மனமும் கூட அனுபவத்திற்கு உட்பட்ட ஒரு பொருளாகவே உள்ளது; ஏனெனில், எனது மனதின் நிலைகளை—அதில் உள்ள அறிவுசார் செயல்பாடுகளையும் சேர்த்து — என்னால் மிக நெருக்கமாக உணரவும் அறியவும் முடிகிறது. எனவே, மனமும் ‘அனாத்மா‘ என்ற வகையிலேயே அடங்குகிறது.
ஆகவே, உலகம், உடல் மற்றும் மனம் ஆகியவற்றுடன் அவற்றின் அனைத்து நிலைகளையும் சேர்த்து இவற்றை ‘அனாத்மா‘ என்று அழைக்கிறோம்..
இந்த ‘அனாத்மா‘வின் தன்மை என்ன? ஆராய்ந்து பார்த்தால், இதன் முதல் தன்மை என்பதே இது ‘அசேதன ஸ்வரூபம்’ அல்லது ‘ஜடம்’ (உயிரற்ற பொருள்) ஆகும். அதாவது, நாம் காணும் உலகம் மற்றும் இந்த அனாத்மா அனைத்தும் பருப்பொருளால் ஆனவை; எனவே இவை இயல்பிலேயே உணர்வற்றவை. உடல் உணர்வுடன் இருப்பது போல் தோன்றினாலும், சாஸ்திரங்களின்படி அந்த உணர்வு உடலின் சொந்தத் தன்மை அல்ல; அது வேறொன்றிடமிருந்து பெறப்பட்டது. அதனால்தான் மரணத்தின்போது உணர்வுடன் இருந்த உடல் உணர்வற்றதாக மாறுகிறது; இது, உணர்வு என்பது உடலின் இயல்பான தன்மை அல்ல என்பதைக் காட்டுகிறது. எனவே, உடல் பார்ப்பதற்கு உணர்வுடையதாகத் தோன்றினாலும், உண்மையில் அது இயல்பிலேயே உணர்வற்றது. இதை மேலும் விரிவுபடுத்தி கிருஷ்ணர் கூறுகிறார்: மனமும் பருப்பொருளால் ஆனதுதான்; அது நுட்பமான பொருளால் (சூக்ஷ்ம பூதங்களால்) ஆனது; எனவே மனமும் இயல்பிலேயே உணர்வற்றது. ஆக, உலகம், உடல் மற்றும் மனம் ஆகிய அனைத்தும் சேர்ந்ததே ‘அனாத்மா‘; இந்த அனாத்மா உணர்வற்றது (அசேதனம்) என்பது அதன் முதல் பண்பு.
அதன் இரண்டாவது பண்பு என்னவென்றால், இந்த அனாத்மா பல்வேறு குணங்கள் அல்லது பண்புகளைக் கொண்டது. பல்வேறு பண்புகள் கொண்ட குணத்தால், இந்த அனாத்மா தொடர்ந்து மாற்றங்களுக்கு உட்பட்டது. அதாவது இது ‘ஸவிகாரம்‘ (மாற்றமடையும் தன்மை) கொண்டது; இது ஒரு கணம் கூட ஒரே நிலையில் இருப்பதில்லை. ஒரு கணத்திற்கும் அடுத்த கணத்திற்கும் இடையே எல்லாவற்றிலும் மாற்றம் நிகழ்கிறது. எனவே, அனாத்மா என்பது அசேதனம், சகுணம் மற்றும் மாற்றமடையும் தன்மை கொண்டதாகும். மாறும் தன்மை கொண்டதால், இது எப்போதும் நாம் காணும் நிலையிலேயே இருப்பதில்லை. இந்த மாற்றமடையும் தன்மையின் காரணமாக, இது முக்கியமாக இரண்டு நிலைகளைக் கடந்து செல்கிறது; அதில் ஒன்று ‘வெளிப்பட்ட அல்லது காணக்கூடிய நிலை’ (வ்யக்த நிலை) ஆகும். இதனை சமஸ்கிருதத்தில் கார்ய-அவஸ்தா அல்லது வ்யக்த அவஸ்தா என்பர், vyaktham என்றால் வெளிப்படையான அல்லது காணக்கூடிய நிலை. அதே விஷயம் அழிவின் போது அது மீண்டும் காரண அவஸ்தை அல்லது அவ்யக்த அவஸ்த்தைக்குச் செல்லும்.
தண்ணீரை கொதிக்க வைக்கும்போது, கண்ணுக்குத் தெரியும் நீர் மறைந்துவிடுகிறது; ஆனால் அந்த நீர் அழிந்துவிடவில்லை என்பது நமக்குத் தெரியும். அப்படியானால் அந்த நீருக்கு என்ன நேர்ந்தது? கண்ணுக்குத் தெரியும் அந்த நீர்நிலை (வ்யக்த-ஜலம்), கண்ணுக்குத் தெரியாத ஆவி நிலைக்கு (அவ்யக்த-பாஷ்பம்) மாறியுள்ளது. அதேபோல, இந்த பிரபஞ்சத்திற்கும் கண்ணுக்குத் தெரியும் நிலை (வ்யக்த அவஸ்தை) மற்றும் கண்ணுக்குத் தெரியாத நிலை (அவ்யக்த அவஸ்தை) ஆகிய இரண்டும் உள்ளன; கண்ணுக்குத் தெரியாத அந்த நிலையையே நாம் ‘மாயை‘ என்று அழைக்கிறோம். எனவே, மாயை என்பதும் பருப்பொருளின் (matter) ஒரு வெளிப்படாத வடிவமே ஆகும். ஆக, வெளிப்பட்ட பருப்பொருள் ‘பிரபஞ்சம்‘ என்றும், வெளிப்படாத பருப்பொருள் ‘மாயை‘ என்றும் அழைக்கப்படுகிறது. எனவே, மாயை அல்லது பிரபஞ்சம் – உடல் மற்றும் மனம் உட்பட இவை அனைத்தும் ‘அனாத்மா‘ என்பதன் கீழ் வருகின்றன. இதுவே அனாத்மாவின் விளக்கமாகும்.
